Guest blog by 2018 THE HAGUE INNOVATOR FUNGALOGIC:

“Ter overtuiging hielden we een vlammenwerper tegen onze isolatie”

Het is inmiddels zes maanden geleden sinds onze laatste bijdrage aan deze blog, en in de tussentijd is er een hoop gebeurd. De zomervakantie gaf ons de nodige tijd voor reflectie, en om jullie van een update te voorzien. Voor de nieuwkomers: Fungalogic won de studentenprijs van The Hague Innovators 2018. We zijn een startup met als doel het maken van bouwmaterialen uit reststromen, wat we verwerken tot een natuurlijke composiet door middel van schimmels.

Terug naar februari: we wonnen de studentenprijs, hadden daarmee beschikking tot een klein budget en wat media aandacht, maar hoe ga je verder? We hadden tot nu toe alleen maar kleine materiaalprototypes en als verse academici een gebrek aan ervaring in de bouw. Via de exposure van The Hague Innovators kregen we echter onverwacht de kans een paviljoen te ‘groeien’ bij het ministerie van Economische Zaken.

Het gegroeide paviljoen

Het ministerie was op zoek naar extra vergaderruimte in de vorm van een klein paviljoen, welke compleet ontworpen en gebouwd moest worden naar de richtlijnen van de circulaire economie. De opdracht voor een binnenpaviljoen vormde een perfecte start om onze ideeën in de praktijk te brengen. De bescheiden afmetingen zorgde ervoor dat het project voor ons behapbaar bleef, terwijl de omzet voor voldoende budget zorgde om ons product verder te ontwikkelen, testen en certificeren.

Uiteindelijk bleek de zwaarste beproeving de korte oplevertijd. Het paviljoen zou feestelijk geopend moeten worden tijdens een evenement slechts drie maanden later. Bij de vraag of dat probleem zou vormen, antwoordden we: “ja natuurlijk, maar we gaan het toch bouwen!”

Iets unieks of nieuws doen in een over het algemeen vrij conservatieve bouwwereld doet al menig wenkbrauw optrekken, zeker als dat wordt voorgesteld door een paar jongens die net afgestudeerd zijn. Het gebouwbeheer van het ministerie plaatste vooral vraagtekens bij de brandveiligheid van ons op stro gebaseerde materiaal. Begrijpelijk, maar mycelium (het ‘wortelstelsel’ van zwammen) vormt een dun en van zichzelf brandwerend laagje over de vezels van het stro. Dit zorgt voor betere eigenschappen in brandbaarheid.

Omdat we maar drie maanden ontwikkel- en bouwtijd hadden, moesten we het ministerie overtuigen van de brandveiligheid nog vóórdat we een officiële certificering zouden ontvangen. We lieten ze een video zien van ons isolatiemateriaal, met een vlammenwerper er tegen aan. Dit filmpje werd later gepost op LinkedIn, waar het binnen de kortste keren 14.000 maal werd bekeken! Een fenomeen wat we tot Firal hebben gedoopt (van fire+viral..). Uiteindelijk kwam het voorlopige rapport over het brandgedrag, en daarmee onze certificering, een week voor oplevering van het paviljoen.

Oesterzwammen afval

De bouw zelf had ook zijn uitdagingen, maar gelukkig was het groeien van het benodigde materiaal geen probleem. Door het gebruiken van de afvalstroom van oesterzwamtelers, hoeven wij zelf geen materiaal te laten groeien, en de besparing aan nieuwe grondstoffen zorgt natuurlijk ook voor een kostenbesparing. Wat wél een uitdaging vormde was de logistiek omtrent de honderden blokken met doorgroeid stro.

Het materiaal is namelijk helemaal doorweekt, en dus ontzettend zwaar wanneer wij het van de boer ontvangen. Onze boeren bevinden zich in Brabant, en onze drooglocatie – een geleende kas van 10.000m2 – bevond zich in Pijnacker. Het besturen van een busje met daarin ruim een ton oesterzwam afval (waarschijnlijk iets meer dan het laadvermogen van onze bus) is een ‘startup ervaring’ die je niet van achter je computerscherm krijgt.

Design zonder compromis

Een bevriende timmerman heeft voor ons de houten panelen geprefabriceerd met daarin de oesterzwamisolatie. De panelen worden met elkaar verbonden door een onzichtbare schuifverbinding, en vormen zo de wanden en het dak van het paviljoen. De schuifverbinding zorgt er ook voor dat de panelen gemakkelijk weer uit elkaar gehaald kunnen worden. Onze interpretatie van circulair bouwen gaat echter verder dan enkel het demontabel maken van materiaal; we focussen ook op het zo min mogelijk gebruiken van waardevolle en eindige materialen.

Voor de bouw van het paviljoen hebben we vilt gebruikt van I-Did, gemaakt van gerecyclede KLM en legerpakken. De verf beschikt over een Cradle to Cradle Gold certificaat en alle meubels zijn tweedehands. Het eindresultaat is een ontwerp zonder compromis; we willen niet de indruk wekken dat natuurlijke materialen en circulair ontwerp per se zichtbaar moeten zijn als een soort gimmick, buiten de kwaliteiten die de materialen te bieden hebben.

We kunnen terugkijken op een mooi avontuur en een succesvolle eerste stap in het laten groeien van ons bedrijf. We zijn nog op zoek naar een plek waar we ons materiaal in de buitengevel kunnen toepassen. Wil je samen met ons experimenteren in onze missie om een 100% natuurlijk en betaalbaar isolatiemateriaal te maken? We horen het graag!